AI en vechtsporten, wat mogen wij verwachten?

Afgelopen kwartaal had ik weinig inspiratie om een artikel te schrijven voor de KBN. Dat zijn de momenten dat je echt bewondering krijgt voor columnisten die elke week met een deadline te maken hebben. Hoe doen ze dat toch, vroeg ik mijzelf af.

Zou men tegenwoordig wellicht gebruik maken van AI (Artificial Intelligence = Kunstmatige Intelligentie) om een writer’s block te ontkrachten? AI kan immers de schrijfstijl van iemand identificeren en die zichzelf aanleren. Waarom laat ik dan niet gewoon AI het werk doen? Eerst laat ik AI mijn artikelen uit het verleden analyseren, verwijs de AI software naar een zeer interessant artikel van Jan van Gestel, getiteld Van wreed naar beschaafd – Vroege versportingsprocessen in karate en laat daar dan een mooi verslag van maken en plak vervolgens mijn naam eronder. Kind kan de was doen!

Nee, dat is geen oplossing, want dan wordt mijn brein helemaal lui en word ik ook niet wijzer van het voorbereiden en schrijven van een artikel. Hersengymnastiek is immers net zo belangrijk, zo niet belangrijker, als fysiek fit blijven.

Toch liet dit nieuwe fenomeen mij niet helemaal los en het inspireerde mij om eens te kijken wat deze wonderbaarlijke techniek eigenlijk voor karateka’s en andere vechtsportbeoefenaars kan betekenen.

door Boudewijn Meijer

Hoe AI kan worden ingezet

Het leek mij zinvol om eerst vast te stellen hoe AI, in zijn algemeenheid, kan worden ingezet in de sport. Niet alleen de atleten en hun trainers/coaches zijn een onderdeel van een sport, maar ook de sportbond, medisch team en media. Samen dragen ze bij aan de goede of slechte prestaties van een team of individuele sporter.

Bij het sporten, of het nu op amateur of professioneel niveau is, kan kunstmatige intelligentie als volgt worden ingezet voor :

• Spelanalyse – analyseren van wedstrijden en individuele deelnemers
• Training en coaching – o.a. opstellen van een toernooi-strategie, opstelling van deelnemers, etc.
• Voorspellende modellen – voorspellingen worden opgesteld d.m.v. historische data, blessuregevoeligheid van individuele deelnemers, etc.
• Strategieverbetering – op basis van de spelanalyse, sterkte en zwaktes van teams/deelnemers, trends e.d. wordt een strategie ontwikkeld .
• Blessurepreventie – via biometrische monitoring en de analyse van data, worden indicatoren van uitputting, stress en fysieke risico’s geïdentificeerd.
• Betrokkenheid van fans – door o.a. behoeften van fans te analyseren wordt op maat gemaakte content geproduceerd om de betrokkenheid en loyaliteit te stimuleren
• Intensiverende ervaringen – Wordt de wedstrijd/toernooi-ervaring geïntensiveerd d.m.v. aangevulde realiteit, gamificatie, etc.
• Identificatie en werving van talent – Op basis van biometrische data, prestaties, etc. wordt de potentie in atleten vastgesteld.

AI en Kata

De grote hamvraag is wat Kunstmatige Intelligentie nu en in de toekomst mogelijk voor karate als sport kan betekenen en hoe de individuele karateka hiervan kan profiteren.

Ik ga geen relatie leggen tussen karate en alle AI-mogelijkheden, zoals hiervoor besproken. Het is denk ik wel duidelijk dat wanneer een vechtsporter biometrische data laat registeren en analyseren door een smartwatch AI in feite al wordt ingezet.

AI zou uitstekend kunnen worden ingezet om trends en patronen te herkennen en te analyseren. Opgemerkt dient te worden dat ik hier wel mijn fantasie op los laat, omdat ik geen trainer/coach ben en dus geen enkel benul heb welke factoren van belang zijn voor een atleet en zijn/haar team.

• Sterkte/zwakte analyse van verschillende kata’s in relatie tot de scores van de 10 verschillende beoordelingscriteria die het scheidsgerecht hanteert. Als ik betrekkelijk laag scoor op kime (focus), dan weet ik dat ik daaraan moet werken.
• Kata-keuzes van tegenstanders
  Is er een patroon te herkennen in relatie tot kata-keuze en positie. Stel een atleet staat in de kwartfinales en kiest 7 van de 10 keer voor de kata Hangetsu wanneer hij/zij in de kwartfinales staat, dan weet je dat je deze kata mag verwachten wanneer jullie beide in de kwartfinales staan. Vervolgens kun jij strategisch kiezen, wetende welke kata hij/zij waarschijnlijk zal kiezen, de gemiddelde scores, etc. etc. etc.
• Kata-keuze van een atleet bij specifieke tegenstanders
  Is er een patroon te herkennen in de keuze van een specifieke kata bij een specifieke tegenstander? In combinatie met de analyse van hiervoor, kan tot op zekere hoogte vastgesteld worden welke kata de tegenstander zal uitvoeren.
• Bij teamwedstrijden, de samenstelling van het team
  Op basis van de samenstelling van teams van tegenstanders en alle mogelijke analyses die je daarop kunt loslaten, kan het sterkst mogelijke team samengesteld worden.
• Ontwikkeling van de bunkai-uitvoering
  Wanneer je de ontwikkelingen van AI en scheidsgerecht/jury in acht neemt, dan is het ontwikkelen van een bunkai ook geen vreemde fantasie. Je laat AI alle basistechnieken en een kata vastleggen. Vervolgens vraag je een uitvoering te ontwikkelen. Je zou zelfs zo ver kunnen gaan dat je aan kunt geven dat er minimaal twee worpen in de bunkai voorkomt.

En zo zijn er waarschijnlijk nog veel meer toepassing van AI te verzinnen door trainers en coaches. Wat wedstrijd en individuele analyses betreft, is dit alleen mogelijk wanneer data eindeloos wordt vastgelegd door Sportdata. Atleten, toernooien, wedstrijdverloop, katakeuze, scores; alle hieruit voortvloeiende data moet worden vastgelegd om überhaupt analyses uit te kunnen voeren.

AI en wedstrijdgevecht (Kumite)

Het meest dynamische van karate, en vechtsporten in zijn algemeenheid, is het wedstrijdgevecht. Voordat ik onderzoek deed ter voorbereiding van dit artikel, had ik wel mijn vraagtekens hoe kunstmatige intelligentie hier in vredesnaam een positieve impact op zou kunnen hebben. Met een beetje fantasie en wetende wat er aan ontwikkeling gaande is, denk ik dat het heel veel zou kunnen zijn.

Net als bij kata’s, kunnen atleten tot in de kleinste details geanalyseerd worden. Bijvoorbeeld :

• welke techniek beheerst een atleet het beste, in de zin van doeltreffendheid
• welke techniek wordt door een atleet toegepast bij een bepaalde achterstand of in de laatste 15 seconden
• welke tegentechniek gebruikt een opponent wanneer hij/zij wordt aangevallen met een bepaalde techniek
• wat is het reactievermogen bij een specifieke techniek van een tegenstander
• zijn er fysieke indicatoren/patronen te herkennen die van tevoren aangeven welke techniek er komen gaat.

Dit alles is alleen mogelijk wanneer beeldherkenning en de analyse daarvan wordt ingezet. Ik had mijn vraagtekens hoever de ontwikkelingen feitelijk waren en was stomverbaasd toen ik las hoever we al met AI zijn als ondersteuning voor juryleden.

AI en scheidsrechters

De combinatie van AI en jurering heeft de meeste indruk op mij gemaakt. Dit gaat denk ik veel impact hebben op alle jury-sporten, of het nu dressuurrijden, schoonspringen, boxen of kunstrijden is, over een aantal jaren is AI gewoon onderdeel van het jury-team.

Stel je voor dat alle kata’s tot in de kleinste details worden vastgelegd. Standen, technieken, overgangen, etc., inclusief alle stijl en Ryu-ha variaties. De tatami omringd door camera’s die de atleet tijdens de uitvoering in beeld brengt en er een analyse op los laat.

Voordat de jury zijn scores invoert, presenteert AI een analyse wat wel en niet goed werd uitgevoerd en constateert of de uitvoering juist was, de standen doorlopend consistent waren, etc. Op basis daarvan kan een jurylid dan zijn/haar score bepalen.

Toekomstmuziek? In geen geval, want de Japanse firma Fujitsu is in samenwerking met de International Gymnastics Federation (FIG) al ver in de ontwikkeling. Fujitsu heeft de Judging Support System ontwikkelt, een systeem dat 8000 gymnastiekroutines is aangeleerd. Bij gymnastiek moet de jury letten op een kleine 2000 elementen. Met een nauwkeurigheid van 90% herkent AI of de uitvoering hieraan voldoet. Onze scheidsrechters hoeven maar op 10 elementen te letten.

AI op vechtsportgala’s en bij uitwedstrijden, is in de nabij toekomst ook niet ondenkbaar. Als AI kan analyseren of een bal over de achterlijn is gegaan tijdens een voetbalwedstrijd, waarom zou het dan niet kunnen vaststellen of er wel of geen ongecontroleerd contact was in een kumitefinale, zoals bij de Olympische finale tussen Tareg Hamedi en Sajjad Ganjzadeh.

Conclusie

Hoe je het ook wendt of keert, AI is bij velen al een onderdeel van het dagelijks leven. Of het nu DeepL is die even snel iets vertaalt of Whoop die biometrische gegevens verzamelt en analyseert. Het zal dan ook niet lang meer duren of ook in een sportdiscipline als karate zal AI een integraal onderdeel uitmaken. Of het nu de atleet en zijn/haar team is die er gebruik van maakt, de KBN, WKF of Sportdata, er komt een moment dat de toegevoegde waarde erkend zal worden. Het zijn de early-adapters die daar dan waarschijnlijk het snelst een sportief voordeel uit halen.

Referentie :
• AI in Sports, Chirag 18.12.2024
• AI-assisted gymnastics judging is here, Camishe Nunley, 26.12.2024

Boudewijn Meijer

Benieuwd naar de andere artikelen van Boudewijn? Lees ze via onderstaande links!